Archive for Styczeń, 2010
Atrakcja Pienin – Zamek Niedzica
Pierwszy raz nazwa zamek Dunajec łac. novum castrum de Dunajecz pojawiła się w dokumencie z 1325 zapisana jako własność rodu Jana i Rykolfa panów na Brzozowicy. Byli to wnukowie comesa spiskiego Rudygera z Tyrolu, który za nadaniem króla Węgier Andrzeja II w roku 1209 lokował Niedzice. Do roku 1470 zamek pozostawał pod władaniem potomków Rudygera, a następnie stał się własnością comesa spiskiego Zapolya Emeryka. Dobra zamku niedzickiego były bardzo rozległe, rozciągały się na całym Zamagurzu.
Początkowo zamek ten stanowił węgierską strażnicę na granicy z Polską. W roku 1470 przeszedł w ręce rodu Zapolyich, następnie, przez okres ponad 60 lat w posiadanie Łaskich (Hieronima, a następnie jego syna Olbrachta). Znany ze złego prowadzenia się Olbracht Łaski zamek najpierw zastawił, a pó?niej sprzedał Jerzemu Horvathowi, który starannie go odbudował przekształcając w okazałą renesansową rezydencję (w znacznej części w takiej postaci zachował się po dziś dzień). W roku 1858 zamek w Niedzicy przejął kolejny węgierski ród Salamonów.
Po zakończeniu I wojny światowej zamek znalazł się na terytorium Polski, choć własnością Salamonów pozostawał aż do 1945. Bardzo istotny fakt z tamtego okresu to zachowanie w dobrach zamkowych aż do 1931 (najdłużej w Europie) szczątkowych form pańszczyzny. Od 1948 prowadzono na zamku prace restauracyjne i częściową odbudowę. W części pomieszczeń utworzono dom pracy twórczej Stowarzyszenia Historyków Sztuki, inne udostępniono do zwiedzania, tworząc muzeum wnętrz i historii regionu spiskiego. W 1960 w baszcie urządzono stację sejsmologiczną Zakładu Geofizyki PAN.
Jedną z najbardziej tajemniczych kart w historii zamku jest odnalezione, podobno tuż po II wojnie światowej, inkaskie „kipu” ? rodzaj zapisu informacji pismem węzełkowym, które zawiera ponoć informacje o ukrytym skarbie. Zamek „wystąpił” m.in. w serialu telewizyjnym „Janosik” oraz „Wakacje z duchami”. W połowie lat pięćdziesiątych XX wieku kręcono tutaj zdjęcia do filmu „Zemsta” na podstawie komedii Aleksandra Fredry. Zamek jest również „bohaterem” książki przygodowej pt. „Ciotka, licho i niedzickie zamczycho”.
Dzisiaj zamek spełnia funkcje muzealno-hotelowo-gastronomiczne, będąc jedną z największych atrakcji historycznych południowej części województwa małopolskiego. Do zamku prowadzi „aleja”. 
Za bramą wejściową i sienią znajduje się dziedziniec zamku dolnego. W obrębie tej części zamku mieszczą się pokoje gościnne, kawiarnia, a w dawnej sali balowej restauracja. W części muzealnej można zobaczyć tzw. komnaty Salamonów, wyposażone w przedmioty z XVI-XIX w. Drewniane schody prowadzą na taras widokowy. Przez koleją bramę wiedzie wejście do zamku górnego i do zamkowych lochów, które służyły jako piwnice, a także jako więzienie (obecnie urządzono tu tzw. izbę tortur). Na skraju dziedzińca zamku górnego znajduje się studnia wykuta w litej wapiennej skale na głębokość ponad 60 m. W tzw. Izbach Pańskich na zamku górnym zobaczyć można: salę myśliwską, izbę żupną i izbę straży.
Po drugiej stronie Dunajca na lewym brzegu jeziora Czorsztyńskiego znajdują się ruiny zamku w Czorsztynie.
Zwiedzanie zamku w Niedzicy zwiedzanie w grupach z przewodnikiem, przewodnik w cenie biletu. Zamek otwarty dla zwiedzających: od 01.05 do 31.09; w godzinach 9:00 – 19:00 (codziennie) oraz od 01.10 do 30.04; w godzinach 9:00 – 16:00 (z wyjątkiem poniedziałków). Cennik: 9 zł / os. bilet zwykły, 7 zł / os. bilet ulgowy ulgowy, 2 zł / os. bilet za zwiedzanie spichlerza czynnego tylko w okresie letnim wystawa „wozownia” w cenie biletu do zamku.
Jezioro Czorsztyńskie – Zbiornik Czorsztyński
Jezioro Czorsztyńskie – Zbiornik Czorsztyński. Sztuczny zbiornik wodny na rzece Dunajec, powstały przez zbudowanie w Niedzicy ziemnej zapory wodnej położonej na granicy Pienin Spiskich i Właściwych. Możliwości retencyjne zbiornika są różnie oceniane. Zlewnia Dunajca w części przed zaporą to ok. 1000 km kwadratowych, natomiast zlewnia poniżej zapory to aż 4360 km kwadratowych, co oznacza, iż ilość wody z opadów spływających do Dunajca powyżej zbiornika jest nieznacząca w porównaniu do ilości opadów spływających do Dunajca poniżej zbiornika. Wpływ zbiornika na falę powodziową w skali dopływów Wisły jest znikomy. Poczynione symulacje komputerowe według danych z ostatniej powodzi w 1997 roku wskazywały, iż miejscowości położone powyżej i bezpośrednio poniżej Przełomu Dunajca w Pieninach zbiornik Czorsztyński bardzo skutecznie chroni przed powodzią, natomiast dla Nowego Sącza i miejscowości położonych niżej jego skuteczność jest znikoma, w 1997 r. wystąpiłby tylko 5 cm wzrost fali powodziowej na wysokości Nowego Sącza przy założeniu braku zapory. Na brzegach jeziora znajdują się dwa zamki: Zamek Czorsztyński ? oraz Zamek Niedzica